Matbaa Rehberi

Matbaa Rehberi

Bu rehber, baskıya dosya hazırlayan herkesin sık karşılaştığı soruları sade bir dille yanıtlar: taşırma payı, renk, çözünürlük, kağıt, cilt ve son işlemler.

Bir broşür, kitap ya da kutu ekranda kusursuz görünse bile baskıya geçtiğinde bambaşka kurallarla karşılaşır. Kağıt kesilir, katlanır, ciltlenir; renkler ışıkla değil mürekkeple oluşur. Bu farkları bilmek, hem işinizin istediğiniz gibi çıkmasını sağlar hem de dosyanızın baskıdan önce geri dönmesini önler.

Balaban Matbaa olarak 1967’den beri İstanbul’da ofset ve dijital baskı, karton ambalaj, katalog ve kitap, kurumsal kimlik, etiket ve promosyon işleri yapıyoruz. Bu rehberi, müşterilerimizin, tez ya da proje basan öğrencilerin, mesleğe yeni başlayan grafikerlerin ve küçük işletmelerin en çok sorduğu konulardan derledik.

Rehberdeki sayısal değerler genel kabul gören değerlerdir. Matbaadan matbaaya ve işten işe küçük farklar olabilir; emin olmadığınız bir konuda dosyanızı hazırlamadan önce bize sormanız her zaman en kolay yoldur.

Dosya Hazırlama

Taşırma PayıTaşırma payı, sayfanın kenarına kadar uzanan zemin rengi ve görsellerin kesim çizgisinin dışına doğru uzatılmasıdır. Çoğu matbaada her kenar için 3 mm istenir; Güvenli AlanGüvenli alan, kesim çizgisinden genellikle 3–5 mm içeride kalan bölgedir. Yazılar, logolar ve önemli bilgiler bu alanın içinde tutulursa, kesimdeki küçük sapmalCMYK ve RGB FarkıEkranlar rengi kırmızı, yeşil ve mavi ışıkla (RGB) üretir; baskı ise camgöbeği, macenta, sarı ve siyah mürekkeple (CMYK). Mürekkebin üretebildiği renk aralığı eÇözünürlük (DPI)Çözünürlük, bir görselin bir inçlik alana kaç piksel sığdırdığını gösterir. Yakından bakılan basılı işlerde görsellerin, basılacağı boyutta genellikle 300 DPI cZengin SiyahZengin siyah (rich black), yüzde yüz siyaha belirli oranlarda camgöbeği, macenta ve sarı eklenerek elde edilen daha koyu ve derin bir siyahtır. Geniş siyah zemiBaskıya Hazır PDFBaskıya hazır bir PDF’te sayfa ölçüsü doğru, taşırma verilmiş, fontlar gömülü ya da eğriye çevrilmiş, görseller yeterli çözünürlükte ve renkler CMYK olmalıdır.

Kesim ve Cilt

Kesim Payı ve Kesim KaymasıMatbaada kesim, yüzlerce yapraklık desteler halinde yapılan mekanik bir işlemdir; bu yüzden genellikle 1 mm civarında sapma olağan kabul edilir. Taşırma payı veCilt Türleriİnce dergi ve broşürlerde genellikle tel dikiş, kalınlaşan katalog ve kitaplarda Amerikan cilt, uzun ömürlü kitaplarda iplik dikiş, düz açılması gereken işlerdeSayfa Sayısı ve FormaBir kağıt yaprağı ortadan katlandığında dört sayfa oluşur; bu yüzden ciltli işlerde sayfa sayısı 4’ün katı olmalıdır. Ofset baskıda sayfalar daha büyük tabakala

Kağıt

Kağıt GramajıKağıt gramajı, bir metrekare kağıdın gram cinsinden ağırlığıdır (g/m²). Gramaj arttıkça kağıt genellikle daha kalın ve sert olur; fotokopi kağıdı genellikle 80 Kağıt TürleriBaskıda en sık kullanılan kağıtlar kaplamasız 1. hamur ile yüzeyi kaplamalı kuşe kağıtlardır. Kartvizit ve kapak gibi işlerde bristol ve kartonlar, kitaplarda kKağıdın Lif YönüKağıt üretilirken lifler büyük ölçüde makinenin akış yönünde dizilir; buna lif (elyaf) yönü denir. Kağıt bu yöne paralel katlandığında temiz katlanır; dik katla

Baskı ve Son İşlemler

Ofset mi Dijital mi?Genellikle düşük adetli, hızlı istenen ya da her biri farklı (kişiselleştirilmiş) işlerde dijital baskı; yüksek adetli işlerde, özel (Pantone) renk gerektiren iPantone (Spot Renk)Spot renk, dört renk karışımıyla değil, önceden karıştırılmış tek bir mürekkeple basılan renktir. Pantone, bu renkleri numaralarla tanımlayan yaygın bir renk eşBaskı Sonrası İşlemlerBaskı sonrası işlemler, basılı işi korumak, dokunsal ya da görsel bir etki eklemek ve işi son haline getirmek için yapılır. Selofan ve lak yüzeyi korur, yaldız

Ambalaj

Bıçak İzi ve BigiBıçak izi, bir kutunun, dosyanın ya da şekilli bir işin açılmış (düz) halinin kesileceği ve katlanacağı çizgileri gösteren teknik çizimdir. Kesim çizgileri gene

Sözlük

ECMA Karton Kutu Sözlüğü (İngilizce, PDF)Avrupa Karton Kutu Üreticileri Birliği’nin (ECMA) hazırladığı sözlük: karton kutu tipleri, ECMA kodları ve terimlerin çok dilli karşılıkları. Dosya ECMA’nın kendi sitesinden açılır.

ECMA sözlüğünü aç (PDF) →

Baskı SözlüğüBu sözlük, matbaada en sık kullanılan terimleri kısa ve anlaşılır tanımlarla, Türk alfabesine göre sıralı olarak bir araya getirir.Ambalaj ve Karton Kutu SözlüğüBıçak izi, bigi, nikelaj, ters kilit, körük, cilt payı: karton kutu ve çanta terimlerinin kısa tanımları.

Dosyanız hazır mı? Fiyatını hemen bizden alın.

Bir işiniz için kağıt, cilt ya da son işlem konusunda kararsızsanız dosyanızı veya fikrinizi bize iletin; birlikte değerlendirip fiyat verelim.

Dosyamı gönder, fiyat al →WhatsApp’tan yazın

Sık sorulan sorular

Matbaaya dosya hangi formatta gönderilir?

Çoğu matbaa baskıya hazır PDF tercih eder. Fontların gömülü, taşırmanın verilmiş ve renklerin CMYK olduğu bir PDF, en az sorun çıkaran formattır.

Taşırma payı kaç mm olmalı?

Çoğu matbaada her kenar için 3 mm taşırma istenir. Bazı ambalaj ve büyük formatlı işlerde bu değer daha fazla olabilir.

Baskı için kaç DPI gerekir?

Yakından bakılan basılı işler için görsellerin baskı boyutunda genellikle 300 DPI civarında olması önerilir.

Kitap sayfa sayısı neden 4’ün katı olmalı?

Her kağıt yaprağı ortadan katlandığında 4 sayfa oluşur. Bu yüzden ciltli işlerde sayfa sayısı 4’ün, çoğu zaman da forma düzenine göre 8 ya da 16’nın katı olarak planlanır.

Dosyamı göndermeden önce kontrol edebilir miyim?

Evet. PDF baskı kontrolü aracımızla temel kontrolleri kendiniz yapabilir, ardından dosyanızı bize gönderip görüş alabilirsiniz.

Ücretsiz matbaacı araçları

20 ücretsiz aracı görün →